You have not yet given permission to place the required cookies. Accept the required cookies to view this content.
Carbon farming: bouw koolstof op in je bodem
Koolstof is een belangrijke bouwsteen voor een gezonde bodem. Het verbetert de bodemstructuur, ondersteunt het bodemleven en verhoogt de weerbaarheid van je percelen. Lees hoe je stap voor stap meer koolstof kan opbouwen en hoe je dit kan valoriseren.
Waarom koolstof vastleggen in de bodem?
De hoeveelheid CO₂ in de atmosfeer stijgt elk jaar. Landbouwbodems kunnen helpen om die stijging af te remmen door extra CO₂ onder de vorm van stabiele koolstof in de bodem op te slaan.
Maar carbon farming levert vooral voordelen op voor jouw perceel, zoals:
- betere bodemstructuur, -vruchtbaarheid, en -bewerkbaarheid
- betere waterhuishouding bij droogte en hevige regen
- minder erosie
- meer biodiversiteit onder- en bovengronds
- hogere weerbaarheid van gewassen
- meer opbrengstzekerheid bij extreme weersomstandigheden
Elke extra kilo stabiele koolstof in de bodem haalt ongeveer 3,7 kg CO₂ uit de atmosfeer. Maar vooral: investeren in bodemkoolstof is investeren in de weerbaarheid van je landbouwbedrijf.
Gaby van Kemenade
Adviseur bodem en bemesting
Welke technieken verhogen bodemkoolstof?
-
1. Bedek je bodem maximaal
Groenbedekkers leveren extra biomassa en organische stof aan de bodem. Ze beschermen je perceel én helpen koolstof op te bouwen. Ook onderzaai van gras in maïs kan interessant zijn. Zo blijft de bodem bedekt en beperk je erosie.
-
2. Verruim je teeltrotatie
Meer granen of rustgewassen in de rotatie kunnen de bodemstructuur verbeteren en extra organische stof aanbrengen.
-
3. Kies voor organische bemesting
Stalmest, compost, champost en andere organische meststoffen brengen koolstof aan in de bodem, verbeteren de bodemstructuur en ondersteunen het bodemleven.
-
4. Denk ook aan innovatieve technieken
Ook stro verhakselen op het veld, aanvoer van houtsnippers en agroforestry kunnen bijdragen aan extra koolstofopslag.
-
5. Rem koolstofafbraak af
Niet alleen opbouw telt. Ook minder afbraak maakt een verschil.
Met niet-kerende of gereduceerde bodembewerking verstoor je de bodem minder. Zo blijft koolstof langer opgeslagen en behoud je de bodemstructuur beter.
-
6. Besteed aandacht aan bodemleven
Wist je dat bodemleven de motor is achter carbon farming? Planten brengen koolstof in de bodem, waar miljarden bacteriën, schimmels en andere bodemorganismen mee aan de slag gaan.
Zo bouwen ze mee aan een vruchtbare, weerbare bodem.
Hoeveel impact heeft carbon farming op jouw bedrijf?
Elke maatregel vraagt tijd en investering. Maar wat levert ze op lange termijn op?
Met de bodemkoolstofscan (C-scan) krijg je:
- inzicht in je bodemkwaliteit en huidige koolstofvoorraad
- langetermijnscenario's voor verschillende koolstofopbouwende technieken
- advies op maat van jouw percelen
Kan je verdienen aan carbon farming?
-
1. Ecoregelingen binnen het GLB
Ecoregelingen binnen het GLB bieden hierbij een belangrijke stimulans. Landbouwers kunnen bijvoorbeeld 50 euro/ha ontvangen voor het toepassen van stalmest of champost, tot meer dan 600 euro/ha voor het gebruik van houtsnippers.
-
2. Samenwerkingen met private partners
Ook bedrijven buiten de landbouwsector investeren steeds vaker in koolstofopslag in landbouwbodems.
Daarbij lopen verschillende projecten waarbij landbouwers een vergoeding krijgen om koolstofmaatregelen toe te passen.
Een voorbeeld is de samenwerking tussen het Vlaams Hoeverund en Colruyt. Zes landbouwers kregen ondersteuning om koolstofmaatregelen uit te testen. De ervaringen uit het project worden gedeeld met andere landbouwers.
-
3. Lokale overheden ondersteunen mee
Ook steden, gemeenten en provincies tonen interesse in koolstofopslag. Minder erosie, betere waterinfiltratie en klimaatrobuuste landbouw zijn voordelen voor de hele omgeving.
Zo werkte de gemeente Beernem een pilootproject uit waarbij een deel van de CO₂-uitstoot van het gemeentelijk wagenpark gecompenseerd wordt via koolstofmaatregelen op landbouwgrond. Na een succesvolle eerste projectperiode wordt dit initiatief verdergezet.
Ook de provincie West-Vlaanderen nam hierin een voortrekkersrol op. Via een subsidiereglement ondersteunde de provincie tien landbouwers die samen jaarlijks 178,38 ton CO₂ vastleggen in de bodem. Daarmee compenseren zij een deel van de uitstoot van de provinciale dienstvoertuigen.
-
4. Koolstofopslag valoriseren via een platform
Naast subsidies en projectsteun kan je koolstofopbouw ook valoriseren via platformen die landbouwers koppelen aan organisaties die willen investeren in lokale klimaatmaatregelen.
Via platformen kunnen zowel bedrijven als lokale besturen investeren in koolstofopslag op landbouwbedrijven. Als landbouwer kan je een project aanmelden en ontvang je een vergoeding voor de gerealiseerde koolstofopslag volgens de voorwaarden van het systeem.
Voorbeelden zijn Claire CO₂, Soil Capital en Farming for Climate, die mogelijkheden bieden om koolstofopbouw te valoriseren via koolstofkredieten (carbon credits).