Nieuw verdienmodel uit je eigen reststroom via fermentatie en bacterieel cellulose
Wat als afgekeurde of overrijpe groenten en fruit geen afval meer zijn, maar de basis vormen van een nieuw verdienmodel voor landbouwers? Dat is precies waar het project SCOBIOSE op inzet. Met behulp van een laagtechnologisch fermentatieproces worden suikerrijke reststromen uit de agro- en voedingssector omgezet in bacterieel cellulose: een hoogwaardig biomateriaal met uiteenlopende toepassingen en potentieel als nieuw verdienmodel voor landbouwbedrijven.
Van reststroom naar waardevolle grondstof
In de agro- en voedingssector gaan jaarlijks grote hoeveelheden suikerrijke reststromen verloren: afgekeurd fruit en groenten, overrijpe producten, preiafval na schoning, witloofbladeren of overschotten van kwekers, veilingen en supermarkten.
Hoewel deze producten niet langer geschikt zijn voor consumptie, bevatten ze nog steeds grote hoeveelheden waardevolle suikers. En net die suikers vormen de basis voor een nieuw lokaal valorisatietraject. Via fermentatie worden de suikers omgezet in bacterieel cellulose, een natuurlijk materiaal met verrassend veel toepassingen
SCOBY… wat is dat eigenlijk?
Wie al eens zelf kombucha maakte, heeft er waarschijnlijk al mee gewerkt zonder het te beseffen. Bij fermentatie van suikerrijke vloeistoffen ontstaat een gelachtige laag: de SCOBY (Symbiotic Culture Of Bacteria and Yeast).
Die “pel” wordt vaak gezien als een bijproduct, maar blijkt in werkelijkheid een bron van bacterieel cellulose te zijn, een sterk, licht en veelzijdig biomateriaal dat kan worden ingezet in onder andere:
- biobased verpakkingen en coatings
- landbouwfolie en geotextiel
- textiel- en composiettoepassingen
- papier en alternatieven voor leder
De productie is relatief low-tech, maar de mogelijke toepassingen zijn bijzonder high-tech.
Op de foto zie je gedroogd bacterieel cellulose, het resultaat van het fermentatieproces en de basis voor de verschillende toepassingen hierboven opgelijst.
Ook zonder complexe nabewerkingstechnologieën beschikt deze natuurlijke “pel” over interessante eigenschappen. Zo wordt de komende jaren onderzocht of bacterieel cellulose kan worden ingezet als bodemverbeteraar of als voedingsbron binnen substraatteelten.
Eenvoudig toepasbaar op jouw bedrijf
De ambitie is duidelijk: een systeem ontwikkelen waarmee landbouwers zelf aan de slag kunnen op hun bedrijf en rechtstreeks extra waarde kunnen halen uit hun reststromen. Inagro onderzoekt daarom een eenvoudig fermentatiesysteem op basis van een IBC-container.
Dat opent perspectieven voor:
- extra inkomsten uit bestaande reststromen
- minder afvalkosten
- lokale verwerking zonder complexe installaties
Heb jij een interessante reststroom op je bedrijf?
Niet elke reststroom is vandaag al gekend of benut. Daarom wordt breed getest met onder meer:
- fruitoverschotten (appel, peer)
- witloof- en preiresten
- perskoek uit sapproductie
- silosappen en andere vloeibare reststromen
Neem contact op met Inagro en we bekijken samen of jouw stroom kan worden omgezet in een nieuwe waardevolle toepassing. We willen graag een brede waaier aan reststromen onderzoeken.
Brede samenwerking en verdere ontwikkeling
SCOBIOSE wordt ondersteund via Europese samenwerking binnen Interreg Vlaanderen–Nederland. Partners uit onderzoek, industrie en praktijk werken samen aan de volledige keten: van reststroom tot toepassing.
De komende jaren ligt de focus op:
- testen van verschillende reststromen
- optimaliseren van fermentatieprocessen
- opschaling naar praktijkbedrijven
- ontwikkeling van concrete toepassingen
Interesse om jouw reststroom te testen? Laat van je horen
SCOBIOSE is een project gefinancierd door de Europese Unie en De Provincie West-Vlaanderen, in samenwerking met verschillende partners: