You have not yet given permission to place the required cookies. Accept the required cookies to view this content.
Warme dagen op komst: tips tegen hittestress bij koeien
Hittestress bij runderen komt steeds vaker voor tijdens warme zomerperiodes. Om veehouders te ondersteunen, bundelen we in dit artikel concrete oplossingen om hittestress te voorkomen of te bestrijden - van ventilatoren tot waterkoeling en voederbeheer - en tonen we hoe ze bijdragen aan gezondere, productievere dieren. Een korte videoreeks maakt de informatie bovendien visueel en toegankelijk voor elke rundveehouder.
Hittestress: meer impact dan je denkt
Hittestress bij melkvee komt de laatste jaren geregeld voor in warme zomerperiodes. De ernst van de hittestress bepaalt de impact op runderen.
- Gekende negatieve kortetermijngevolgen zijn een verminderde groei, minder productie en lagere gehaltes. Deze zijn het gevolg van de verminderde droge stofopname en wijzigingen in het metabolisme van het rund. Het rund zelf zal een verhoogde ademhalingsfrequentie, hartslag en bij ernstige hittestress ook een stijging van de lichaamstemperatuur vertonen.
- Langetermijngevolgen zijn onder andere meer klauw-, vruchtbaarheids- en transitieproblemen.
Hittestress herkennen en voorkomen
In onze regio ervaren runderen snel hittestress. Zeker bij runderen met een hoog metabolisme worden melkproductie en vruchtbaarheid al snel nadelig beïnvloed.
Leer hoe je hittestress bij rundvee kan voorkomen, herkennen, welk effect het heeft op de dieren en hoe je ermee kan omgaan.
Ventilatoren als eerste maatregel
Een eerste staltechniek om het niveau van hittestress bij de dieren te beperken, is het gebruik van ventilatoren. De hogere luchtsnelheid op dierniveau heeft een verkoelend effect.
Er zijn drie types ventilatoren.
- De HVLS (high volume, low speed) ventilatoren, de zogenaamde “helikopterventilatoren” verplaatsen grotere volumes lucht aan lagere snelheden in verticale richting naar beneden.
- Twee andere types ventilatoren (axiaal en cycloon) verplaatsen de lucht eerder horizontaal aan een hogere snelheid, maar met kleinere volumes.
Runderen of omgeving actief koelen met watertechnieken
Bij erge hittestress kan het toepassen van watertechnieken een bijkomende hulp zijn. Er zijn drie technieken die reeds toegepast worden:
- verneveling
- soaking (nat maken van de dieren)
- het dak afkoelen
Watertechnieken worden gezien als bijkomende technieken. Dit houdt in dat ze pas bij ergere hittestress, in de praktijk bij een staltemperatuur vanaf 25-26°C worden ingezet, naast de reeds aanwezige ventilatoren.
Hou ook het voeder koel
Niet alleen de koeien hebben last van warmte. Ook het ruwvoer wordt tijdens warme periodes gevoeliger voor broei. Door opwarming vermindert de voederkwaliteit en daalt de smakelijkheid van het rantsoen. Dat kan de voederopname verder beperken op momenten dat koeien net extra ondersteuning nodig hebben.
Broeiremmers kunnen helpen om het voeder langer vers en smakelijk te houden en zo de negatieve effecten van warmte op de opname door de koeien te beperken.
De kosten en opbrengsten van verschillende technieken in beeld
Ventilatoren, waterkoeling en voedermaatregelen vragen investeringen en brengen vaak ook een extra energie- of waterverbruik met zich mee.
In het EHBHKoe-project werden een aantal bedrijven die verschillende technieken toepassen opgevolgd om in beeld te brengen hoe de verminderde hittestress en het economisch voordeel dat daar uit volgt zich verhouden tot de extra kosten.
