Niet-kerend werken in de polder: lessen uit de demo
Op dinsdag 15 juli verzamelden landbouwers, constructeurs en onderzoekers in de polder voor een demonstratie rond overwinterende groenbedekkers. De centrale vraag: hoe zaai je een groenbedekker efficiënt in, om die daarna te laten overwinteren? En hoe werk je tegelijk aan een weerbare bodem?
Machines op het veld, geen ploeg te zien
Tijdens de demonstratie, georganiseerd door Inagro en Vives in het kader van het project PolderOntploegd, kwamen verschillende machines in actie. PolderOntploegd geeft aandacht aan aangepaste bodemzorg in kleigronden, en werkt daarbij samen met 11 ervaren polderlandbouwers. Enkelen daarvan toonden hun machines op het veld. We zagen stoppelbewerkingsmachines en (direct)zaaimachines, maar géén diepe grondbewerkers. Die bleken overbodig: de droogte van dit voorjaar en zomer had de bodem al opengebroken. Bezoekers, constructeurs en onderzoekers wisselden volop kennis en ervaringen uit.
Welke zaaimethode wint de winter?
De ingezaaide groenbedekker gaat dit jaar ongeploegd de winter in. Natuurlijk is pas bij een volgroeide groenbedekker duidelijk welke methode nu de beste was. Daarom organiseren we in oktober een terugkomdag waarop je de resultaten zelf kan bekijken. Is een speciale directzaaimachine nodig voor groenbedekkers, of is een klassieke methode genoeg?
Op de zware kleigronden moeten alle middelen ingezet worden om niet-kerende bodembewerkingen zo goed mogelijk te doen slagen. Dat wil zeggen: gepaste machines én groenbedekkers!
Zoë Borry
Adviseur Bodem en Bemesting bij Inagro
Niet-kerend werken: de uitdaging van klei
In de polder ploegen landbouwers traditioneel voor de winter. Zo kunnen bovengebrachte kluiten tijdens de winter verweren en in het voorjaar makkelijker verkruimelen. Die gewoonte doorbreken is moeilijk, zeker als het alternatief geen zekerheid biedt, en elk jaar nieuwe uitdagingen met zich meebrengt. Toch groeit het besef bij velen dat een alternatief nodig is – dat bleek ook uit de grote opkomst vorige dinsdag. De extreme weerscondities van afgelopen jaren tonen hoe traditionele methodes minder zekerheid bieden, en dat weerbare bodems steeds belangrijker worden.
Bodems die tegen een stootje kunnen
Zo'n weerbare bodem doet denken aan een gescheurde weide: makkelijk te bewerken, beter waterdoorlatend, en minder gevoelig voor droogte, verdichting en verslemping. Dat komt doordat zo’n weide altijd begroeid bleef en jarenlang niet intensief bewerkt werd. Het resultaat? Een mooie bodemstructuur én een flinke aanbreng van koolstof in de toplagen dankzij de grasgroei.
Precies dat effect willen we nabootsen: groenbedekkers zorgen voor structuur en koolstofopbouw, niet-kerende bodembewerking helpt die structuur te behouden en de bodem zo weinig mogelijk te verstoren.
Bladachtigen overwinteren het best
De ingezaaide groenbedekker, een mengsel van Japanse haver, zonnebloem, facelia en alexandrijnse klaver, gaat dit jaar ongeploegd de winter in. De beste groenbedekkers om te laten overwinteren zijn bladachtige mengsels. Die sterven snel af door kou of bewerking en verteren vlot, waardoor je in het voorjaar minder werk hebt om ze te verkleinen. Facelia, gele mosterd, Niger en bladrammenas zijn enkele voorbeelden. Japanse haver hoort daar niet bij. Die is net één van de lastigste soorten om in het voorjaar te vernietigen, zeker in de polder.
Hoe je je groenbedekker het best beheert tijdens de winter, hangt af van meerdere factoren: je bodem, het mengsel, de winter én hoe ver je wil gaan. Binnen PolderOntploegd wordt dit verder onderzocht. Wil je voor het eerst aan de slag met overwinterende groenbedekkers en niet-kerende bodembewerking? Doe het dan na graan, zodat de groenbedekker de hele zomer kan groeien. Kies een perceel met een late nateelt, zoals maïs, en klepel zeker voor de winter.
Wens je ondersteuning bij de overwintering van je groenbedekkers in de polder?
